Tính tới nay, tôi đã nghỉ hưu gần 25 năm sau khi ngưng công
việc phụ trách lập kế hoạch doanh nghiệp cho hãng Boeing.
Khi mới nghỉ hưu, tôi quyết định thử và giúp mọi người lên
kế hoạch nghỉ hưu một cách tốt hơn. Trong thời gian đó, tôi đã viết một số sách
về vấn đề hưu trí, duy trì một trang web về hưu trí được nhiều người yêu thích,
viết nhiều bài cho các ấn phẩm tài chính, giúp đỡ các nhà báo chuyên viết về
vấn đề tài chính, và trả lời hàng ngàn câu hỏi liên quan tới vấn đề hưu trí qua
thư điện tử.
Nhiều người viết cho tôi đã phạm những sai lầm rất hiển
nhiên trước khi nghỉ hưu và số khác thì sau khi nghỉ hưu. Một số họ có hoàn
cảnh thực sự rất đau lòng và không có giải pháp tốt nào cả. Rất nhiều sai lầm
đến từ những hành vi thiếu suy nghĩ và đã có thể tránh được nếu mọi người biết
rõ hơn về những hậu quả mang lại.
Gần đây, tôi có hỏi khoảng năm mươi người lớn tuổi đã nghỉ
hưu rằng họ có muốn chia sẻ những gì họ cho là sai lầm lớn nhất khi về hưu mà
họ đã phạm phải không. Tôi đã tạm nhóm các câu trả lời của họ thành các loại
như dưới đây và thêm vào một số vấn đề chủ yếu trong các thư gửi tới nhờ tôi
giúp đỡ mà tôi còn nhớ.
Chuẩn bị ngân sách
cho những tình huống không lường trước
Những tình huống không lường trước xảy ra trong cuộc sống
với tất cả mọi người. Dĩ nhiên, tình huống nhiều nhất vẫn là sống quá tuổi thọ
mà chúng ta nghĩ tại thời điểm chúng ta nghỉ hưu. Những tình huống không lường
trước khác thường đến từ cái chết, thương tật, bệnh Alzheimer và bệnh đột quỵ
của người thân trong gia đình. Phổ biến hơn cả là trường hợp các chi phí y tế
không được bảo hiểm, đặc biệt là các vấn đề liên quan tới nha khoa, tới thị lực
và thính lực - là những lĩnh vực có chế
độ chăm sóc y tế và bảo hiểm rất thấp. Một số trường hợp là do nghỉ hưu quá sớm
do đó số năm tiết kiệm được tiền thì ít và số năm phải chi khi nghỉ hưu thì
nhiều
Cho dù bạn có lên kế hoạch cho tương lai tốt như thế
nào đi nữa thì các tình huống không lường trước vẫn cứ đến đột ngột, do đó việc
dành ra một khoản ngân sách khẩn cấp cho các tình huống không lường trước là một
việc quan trọng cần làm. Kế hoạch nghỉ hưu không nên dựa trên việc dốc hết mọi
nguồn lực đã có vào cuộc sống mà chúng ta mong muốn.
Các thất bại khi lập
kế hoạch
Thất bại lớn nhất là không lập kế hoạch gì cả. Tiếp theo là
lên kế hoạch chi tiêu nhiều khi mới nghỉ hưu
— và về sau nhân thấy rằng không còn đủ tiền để tận hưởng một cuộc sống
thực sự. Đôi khi việc lập kế hoạch chi tiêu nhiều khi mới nghỉ hưu là có chủ ý.
Nguyên nhân thường xuất phát từ niềm tin rằng chúng ta sẽ không sống thọ. Những
người bạn thân và gần gũi nhất của chúng tôi, chủ yếu về hưu giữa những năm 80,
tận hưởng một cuộc sống rất tích cực. Chúng tôi vẫn đi trượt tuyết, chơi gôn,
đi bộ đường dài và một số vẫn còn chơi quần vợt. Trong số đó có những người vẫn
có thú tiêu khiển tận hưởng du lịch trên biển, ăn uống và đi xem hát. Hầu hết
chúng tôi tận hưởng những hoạt động thể chất với con cháu mình. Chúng tôi vẫn
đang mong được đi chơi gôn và trượt tuyết với những đứa cháu tuyệt vời của mình
Một số bạn bè của chúng tôi nói rằng họ đã lên kế hoạch quá
lạc quan hoặc cho một cuộc sống quá ngắn. Nhiều người đã sử dụng an sinh xã hội
quá sớm với suy nghĩ sẽ không sống thọ và không biết một số lựa chọn thay thế
cho an sinh xã hội. Số khác cảm thấy họ đã quá lạc quan về lạm phát và lợi
nhuận và do đó hy vọng danh mục đầu tư của mình sẽ sinh lời lâu dài. Điều này
không hề ngạc nhiên nếu xét về các công cụ lập kế hoạch vào thời chúng tôi nghỉ
hưu. Nhiều người chỉ dựa vào những phân tích trên giấy và bút mà không có sự
hiểu biết về các phương trình tài chính hoặc không thấy lợi ích khi dùng một
nhà tính toán tài chính, phần mềm lập kế hoạch toàn diện trên mạng hoặc sự trợ
giúp của một nhà lập kế hoạch chuyên nghiệp.
Cái gì cũng vì người
thân
Thật khó để tìm một người nghỉ hưu cao tuổi mà lại không
giúp đỡ cho một người họ hàng về một vấn đề tài chính nào đó. Lúc đầu, có thể
là giúp cha mẹ của vợ hoặc chồng hoặc cha mẹ của cả hai. Sau đó thì giúp đỡ cho
những đứa con lớn gặp khó khăn vì không
có bảo hiểm y tế hoặc ly hôn hoặc mất việc. Một số người con còn quay về sống với cha mẹ đã nghỉ hưu, thêm vào một
miệng ăn và thậm chí là cả cháu cũng đến sống cùng.
Rất nhiều người về hưu chuyển đến sống gần con gái hay con
trai của mình, một phần vì mong muốn được sống gần gũi với con và một phần vì
họ cần có con cái giúp đỡ khi đau ốm lúc cuối đời. Điều đó hóa ra lại là sai
lầm lớn trong nhiều trường hợp, bởi vì con gái hay con trai cuối cùng lại quyết
định chuyển đến thành phố khác, để lại cha mẹ bơ vơ với một vài người bạn và
tiền bạc đã cạn kiệt vì phải di chuyển.
Mặc dù vấn đề người thân thì rất nhiều, vấn đề cuối cùng tôi sẽ đề cập đến ở đây là việc phải
làm khi qua đời. Một số người về hưu đã không có lựa chọn tốt cho những người
còn sống, khi không biết rằng phần lớn những người còn sống là phụ nữ và họ sẽ
sống thêm cả thập kỷ hoặc lâu hơn nữa sau khi người tạo nguồn thu chính cho gia
đình qua đời. Một số người khác thì để lại cho người sống và người hưởng di
chúc một khối lượng công việc đáng kinh ngạc bởi vì những bản chúc thư được
soạn thảo với nội dung nghèo nàn hoặc là quá phức tạp, không chỉ rõ nơi để các
tài liệu tài chính và pháp lý quan trọng, và thậm chí không hề có một manh mối
gợi ý làm thế nào để phân chia tài sản cá nhân hoặc thậm chí để tìm thấy thông
tin điền vào tờ khai thuế thu nhập và bất động sản.
Sẽ đến lúc cần phải có buổi “nói chuyện" về quyết định
cuối đời với con cái liên quan đến những
vấn đề như tài chính, chăm sóc dài hạn, duy trì đời sống thực vật và cách thức
phân chia các khoản tiết kiệm và tài sản cá nhân.
Tình trạng
kinh tế của cá nhân
Vì rất nhiều lý do khác nhau mà nhiều người về hưu còn lại
rất ít tiền so với kế hoạch ban đầu có thể vì thiếu kiến thức đầu tư, lạm phát, thị trường
thất bại, bảo hiểm y tế không thích đáng, các chi phí không lường trước hoặc
chỉ đơn giản là nằm ngoài những dự định của họ. Một số họ thực sự gặp khó khăn
khi học cách sống với một số tiền ít hơn rất nhiều. Các khoản nợ được chuyển vào
khi về hưu hoặc phát sinh trong lúc nghỉ hưu càng làm trầm trọng thêm những khó
khăn của họ.
Có những công cụ giúp tránh được các vấn đề kinh tế cá nhân.
Điều căn bản là phải học lập ngân sách. Ngân sách đó phải phù hợp với những con
số dự đoán trong dài hạn mà không làm cạn kiệt ngân sách quá sớm trước khi cả
hai vợ chồng qua đời. Ít nhất, sự kiểm tra khách quan một lần của một nhà lập
kế hoạch chuyển nghiệp sẽ không chỉ giúp
một người không có kinh nghiệm mà cả những người tự cho mình là chuyên
gia. Trước một thủ tục y tế quan trọng, người ta hay tìm kiếm các ý kiến tư vấn
và trợ giúp. Có lẽ, quan trọng hơn cả là trước khi nghỉ hưu nên xin tư vấn về
các vấn đề tài chính quan trọng cũng như di chúc, chế độ chăm sóc và bảo hiểm
dài hạn và các mối quan tâm lúc cuối đời.
Những sai lầm
không liên quan tới tài chính
Các cặp vợ chồng không còn làm việc nữa cũng muốn chia sẻ
những cảm xúc khi bị nghỉ hưu. Điều này có nghĩa là việc được nghỉ ngơi khỏi
những công việc nhà của hai vợ chồng và một số công việc khác – có thể dẫn tới
việc phải chi tiêu nhiều hơn
Việc không duy trì những thói quen có lợi cho sức khỏe cả
trước và sau khi nghỉ hưu là một sai lầm lớn.
Chúng ta không nhất thiết phải là vận động viên chuyên nghiệp hoặc những
người ăn chay để có thể giữ cho cơ thể, răng, tai và mắt khỏe hơn. Việc thường
xuyên chú ý tập thể dục và ăn các thực phẩm có lợi cho sức khỏe sẽ đem tới lợi
ích lớn khi nghỉ hưu.
Việc đó cũng giúp giữ cho não bộ của chúng ta hoạt động tích
cực. Việc nghỉ hưu vì thế mà sẽ thú vị hơn nhiều – và thường cũng sẽ tiết kiệm
và kinh tế hơn.
No comments:
Post a Comment